wijntolk.nl → begrijp jij wat wijn jou vertelt?

wijntolk.nl → begrijp jij wat wijn jou vertelt?

Wat is terroir nou eigenlijk ?

ColumnsPosted by Redactie Sun, January 06, 2013 15:03:55

Er is een discussie op Twitter gaande: “Wat is terroir”. Een oude discussie, dat besef ik, maar wel een zeer interessante. Terwijl er gewoon een definitie voor is, door de Wijnacademie vastgesteld. Welke onderdelen van de vaste definitie horen er nu wel of niet bij en is er ruimte voor toevoegingen? Of moeten er onderdelen uit? Daar is nogal wat onduidelijkheid over. Eerst maar eens de definitie en vervolgens alle onderdelen langs, wellicht komend tot een conclusie….

“Terroir = het geheel van bodem, druivenras, klimaat en menselijke invloed”



Bodem

De bodem is letterlijk een vastliggend gegeven, de toplaag niet. Langzaam kwam er in de loop der eeuwen kennis over de bodem. Zit er veel voeding in of juist niet? Werkt de bodem als een spons of neemt het helemaal geen water op? Wordt bij terroir nou alleen de bodem bedoeld of ook de toplaag? De toplaag is namelijk onder invloed van wel of niet ploegen (en op welke manier) met alle bekende gevolgen, het al dan niet gebruik van bestrijdingsmiddelen, wel of geen gras, klaverblad etc. Menselijke invloed dus. En soms is een bodem speciaal geschikt voor een bepaald druivenras, denk aan de Zotzenberg (Elzas) van de Sylvaner druif. Geen edel ras, toch een Grand Cru. Bij hoge uitzondering.

Druif

De ene druif is beter geschikt voor wijnbouw dan de andere, daar is men door de eeuwen heen achter gekomen. Veel druivenrassen worden in bepaalde gebieden niet meer gebruikt omdat ze inferieur bleken. Onder andere de Loire en de Champagne kennen daar enkele voorbeelden van. Druiven hebben ook veel gereisd. Tegenwoordig vertelt het dna veel over de oorsprong, maar soms hun namen ook. Melon de Bourgogne. Pineau de la Loire. Verder worden druiven gekruist en gekloond. Pinot Noir kent ca. 200 varianten. Menselijke invloed dus.

Klimaat

Klimaat is het gemiddelde weer op een bepaalde plek. We onderscheiden:

· Macroklimaat (groot gebied, min. 30 jaar)

· Mesoklimaat (kleiner gebied, bepaald door ligging)

· Topoklimaat (klimaat door reliëf)

· Microklimaat (wijngaard of zelfs perceel, door bijvoorbeeld bomen of riviertje)

Er zijn veel van die percelen die door hun microklimaat uitzonderlijke eigenschappen bezitten en daardoor een uitzondering vormen die vaak door het INAO beloond wordt door bv een promotie of een cru status.


Menselijke invloed

De mens heeft een enorme invloed op de wijngaard, in de kelder en daarmee op het eindproduct. Bladerdekbeheer, groene oogst, zon-expositie, geleidingssysteem, irrigatie, plantdichtheid, opbrengst, bemesting, ongedierte bestrijding, vinificatie, lagering en nog veel meer. Hier heeft het INAO allemaal regels voor, menselijke invloed dus. Dan heb ik de toegestane druivenrassen nog niet genoemd. Maar die zijn afgestemd op het “terroir”…… Behoud of promotie hangt af van naleving van de regels en soms van terroir. Louis Pasteur is overigens pas van de 19e eeuw (vrij recent dus in de lange wijngeschiedenis) met zijn kennis over gist en daarmee gepaard gaande controle over vergisting, met een enorme sprong voorwaarts in kwaliteit, maar dit terzijde.

Conclusie

Uiteraard valt er bij alle onderdelen nog veel meer te vertellen. Maar dat mag u doen bij de reacties. Wellicht hebben we 2 soorten terroir. De eerste is een eeuwenoude, misschien wel millennia oude formule van (micro) klimaat en grond. In de loop der tijd heeft de (commerciële?) formule zich opgedrongen. Opgeleukt voor de consument. Menselijke invloed en druivenras hoorden er ineens ook bij. Wat ik in ieder geval zie is dat bij (bijna) alle onderdelen de menselijke invloed groot is. Zou het terroir dan door de mens zo worden beïnvloed dat het maakbaar is? Het lijkt er wel op. Als een bos wordt aangelegd of een rivier wordt omgeleid is dat dan terroir vervalsing? Is het terroir van de Haut-Médoc echt?…

Remy Tolk

  • Comments(0)//wijntolk.gastheerschap.com/#post43